![เสียงที่หายไปของทีม: บทเรียนจาก Robert Rasmussen [EP.3]](https://www.rasmussen.co.th/wp-content/uploads/2026/06/Header_Banner_Blog.png)
ในการสัมภาษณ์ต่อเนื่องกับ Robert Rasmussen เราได้ย้อนกลับไปสำรวจจุดกำเนิด แนวคิด และเรื่องราวเบื้องหลังการพัฒนากระบวนการนี้ผ่านบทสัมภาษณ์สองตอนที่ผ่านมา
มาถึง EP.3: Inside a LEGO® SERIOUS PLAY® Workshop บทสนทนาได้พาเราก้าวจากเรื่องราวของการพัฒนาเครื่องมือ มาสู่สิ่งที่เกิดขึ้นจริงเมื่อผู้คนได้เข้าร่วมเวิร์กช็อป และค้นพบว่ากระบวนการนี้สามารถเปลี่ยนวิธีคิด วิธีสื่อสาร และการมีส่วนร่วมของคนในทีมได้อย่างไร
แต่สิ่งที่น่าสนใจที่สุดในตอนนี้ อาจไม่ใช่เรื่องของ LEGO® หรือเทคนิคการจัดเวิร์กช็อปเลยด้วยซ้ำ
กลับเป็นเรื่องราวของหญิงสาววัย 20 ปีคนหนึ่ง ผู้มีความคิดเห็นและคำตอบที่ยอดเยี่ยม แต่ไม่เคยแสดงความคิดเห็นเหล่านั้นออกมาในห้องประชุม
เรื่องราวของเธอทำให้ Robert ประหลาดใจ และนำไปสู่คำถามสำคัญที่ผู้นำทุกคนอาจต้องกลับมาทบทวนว่า
“ในห้องประชุมของเรา ยังมีเสียงของใครอีกบ้างที่ไม่เคยถูกได้ยิน?”
ผู้สัมภาษณ์: สุรทิน สาธิตเลิศ | กรรมการผู้จัดการแรสมุสเซ่น คอนซัลติ้ง สาขาประเทศไทย และ Facilitator
ผู้ให้สัมภาษณ์: โรเบิร์ต แรสมุสเซ่น | สถาปนิกหลักผู้ออกแบบ The LEGO® Serious Play® Method และ Master Trainer
Robert เล่าย้อนถึงช่วงที่เขาพัฒนาต้นแบบเวิร์กช็อปสร้างกลยุทธ์ด้วย LEGO® SERIOUS PLAY® ซึ่งเป็นเวิร์กช็อประยะเวลา 2 วัน และนำไปทดลองกับทีมพัฒนาของตัวเองที่มีสมาชิก 7 คน
ในการทดลองครั้งนั้น สิ่งที่ทำให้เขาประหลาดใจที่สุดคือ คำตอบที่ดีที่สุดกลับมาจาก Shannon Painter ผู้ช่วยฝ่ายธุรการวัยเพียง 20 ปี
Robert จึงถามเธอว่า
“Shannon ทำไมที่ผ่านมาเธอถึงไม่เคยพูดความคิดเห็นดี ๆ เหล่านี้ออกมาเลย?”
คำตอบของ Shannon กลับเป็นสิ่งที่ชวนให้เราหยุดคิด
ประโยคสั้น ๆ นี้สะท้อนความจริงบางอย่างที่อาจเกิดขึ้นในหลายองค์กร
บางครั้งคนที่เงียบในห้องประชุม ไม่ได้หมายความว่าเขาไม่มีความคิด ไม่มีความรู้ หรือไม่มีคำตอบที่ดี
แต่อาจเป็นเพราะที่ผ่านมา เขาไม่เคยรู้สึกว่าความคิดเห็นของตัวเองเป็นสิ่งที่คนอื่นอยากรับฟัง
และนั่นทำให้เราอดตั้งคำถามไม่ได้ว่า… ในแต่ละการประชุม องค์กรของเรากำลังพลาดความคิดดี ๆ จากใครไปบ้าง?
ลองนึกถึงการประชุมครั้งล่าสุดของคุณ
เมื่อมีประเด็นสำคัญให้หารือ ใครเป็นคนเริ่มพูดก่อน? ใครเป็นคนแสดงความคิดเห็นมากที่สุด? และมีใครบ้างที่แทบไม่ได้พูดอะไรเลยตลอดการประชุม?
Robert อธิบายถึงพฤติกรรมที่พบได้บ่อยในการประชุมว่า เมื่อมีคำถามหรือประเด็นให้หารือ มักมีใครบางคนเริ่มพูดขึ้นมาทันทีว่า “ผมคิดว่าคำตอบคือแบบนี้”
ทันทีที่มีคนเริ่มพูด คนอื่น ๆ อาจไม่ได้กำลังตั้งใจฟังทั้งหมดอีกต่อไป
บางคนเริ่มคิดว่าจะตอบกลับความคิดเห็นนั้นอย่างไร ขณะที่บางคนอาจรู้สึกว่าประเด็นนี้ไม่เกี่ยวข้องกับตัวเอง และค่อย ๆ ถอนความสนใจออกจากบทสนทนา
สิ่งที่เกิดขึ้นคือ การประชุมอาจเริ่มเคลื่อนไปตามความคิดของคนที่พูดก่อน ทั้งที่สมาชิกคนอื่นยังไม่ได้มีโอกาสสำรวจความคิดของตัวเองอย่างเต็มที่
นี่อาจเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้เราได้ยินความคิดเห็นจากคนกลุ่มเดิมซ้ำ ๆ ขณะที่มุมมองของคนอื่นยังคงถูกเก็บไว้
เรื่องราวของ Shannon จึงไม่ได้สะท้อนเพียงความไม่มั่นใจของคนคนหนึ่ง แต่ยังชวนให้เรามองลึกลงไปถึง ความคาดหวัง บทบาท และวิธีการประชุมที่อาจส่งผลต่อการมีส่วนร่วมของคนในทีม
เพราะการเชิญทุกคนเข้าประชุม ไม่ได้หมายความว่าเราจะได้รับความคิดจากทุกคนเสมอไป
หนึ่งในแนวคิดที่ Robert เน้นย้ำระหว่างการสัมภาษณ์คือ การเปลี่ยนลำดับของสิ่งที่เกิดขึ้นในการประชุม
แต่ Robert อธิบายว่า นี่คือหัวใจสำคัญของกระบวนการนี้
โดยทั่วไป เมื่อมีคำถาม เรามักเริ่มต้นด้วยการพูดคุยทันที
แต่ในกระบวนการ LEGO® SERIOUS PLAY® สิ่งแรกที่เกิดขึ้นหลังจากได้รับคำถาม ไม่ใช่การพูด แต่เป็นการคิด
Robert อธิบายว่า ทุกเวิร์กช็อปเริ่มต้นจากคำถามหรือชุดคำถามที่ถูกออกแบบให้สอดคล้องกับความท้าทายของทีม
ตัวอย่างเช่น
“ลองสร้างโมเดลของผู้นำแบบที่คุณไม่อยากเป็น”
แทนที่จะให้ใครสักคนยกมือขึ้นตอบทันที ผู้เข้าร่วมทุกคนจะมีเวลาคิดและสร้างคำตอบของตัวเองผ่าน LEGO® bricks
เมื่อทุกคนสร้างโมเดลเสร็จแล้ว จึงเข้าสู่การแบ่งปันเรื่องราวและความหมายเบื้องหลังสิ่งที่แต่ละคนสร้าง ก่อนที่จะร่วมกันเรียนรู้จากมุมมองที่แตกต่าง
กระบวนการนี้ช่วยเปลี่ยนจากการที่คนหนึ่งพูดและคนอื่นฟัง มาเป็นการเปิดโอกาสให้ทุกคนได้สำรวจความคิดของตัวเองก่อนนำเข้าสู่บทสนทนาร่วมกัน
ความแตกต่างสำคัญจึงไม่ใช่แค่การเปลี่ยนจากการพูดมาเป็นการต่อ LEGO แต่เป็นการเปลี่ยนวิธีที่เราให้พื้นที่กับความคิดของแต่ละคน
และนั่นอาจทำให้เราได้ยินคำตอบที่ไม่เคยปรากฏในการประชุมแบบเดิม
เมื่อถูกถามว่า LEGO® SERIOUS PLAY® เหมาะกับการใช้งานเรื่องใด Robert อธิบายว่า กระบวนการนี้ช่วยให้คนในห้อง ดึงความรู้ที่มีอยู่ในตัวเองออกมา และนำความรู้นั้นมาใช้ในการคิด สื่อสาร และแก้ปัญหาร่วมกัน
เขาย้ำว่า นี่ไม่ใช่วิธีที่ผู้ดำเนินกระบวนการนำความรู้หรือคำตอบของตัวเองไปมอบให้กับกลุ่ม
แต่เป็นวิธีที่ช่วยให้สมาชิกในกลุ่มได้ใช้ความรู้ ประสบการณ์ และมุมมองของตัวเองกับโจทย์ที่ทุกคนมีส่วนเกี่ยวข้อง
Robert จึงมองว่า LEGO® SERIOUS PLAY® เป็นกระบวนการสำหรับ Real Teams with Real Needs หรือทีมที่มีความท้าทายจริง และจำเป็นต้องอาศัยความคิดจากสมาชิกหลายคนเพื่อหาทางออกร่วมกัน
เวิร์กช็อปแต่ละครั้งจึงไม่ได้มีรูปแบบสำเร็จรูปที่ใช้เหมือนกันทั้งหมด แต่ต้องออกแบบให้สอดคล้องกับโจทย์ของทีมและองค์กรนั้น ๆ
แนวคิดนี้ทำให้เรากลับมามองเรื่องของ Shannon ในอีกมุมหนึ่ง
Shannon ไม่ได้เพิ่งมีความรู้หรือไอเดียดี ๆ หลังจากเข้าร่วมเวิร์กช็อป
เธออาจมีสิ่งเหล่านั้นอยู่แล้ว เพียงแต่ที่ผ่านมาไม่มีสถานการณ์ที่ทำให้เธอรู้สึกว่าควรนำมันออกมาแบ่งปัน
และนี่คือสิ่งที่ผู้นำควรให้ความสำคัญ
Robert เล่าว่า ช่วงเวลาที่ทำให้เขาประทับใจมากที่สุดจากการจัดเวิร์กช็อป ไม่ใช่เพียงการได้เห็นโมเดลที่ผู้เข้าร่วมสร้างขึ้น
แต่เป็นช่วงเวลาที่ผู้เข้าร่วมค้นพบบางสิ่งเกี่ยวกับตัวเอง
เขามักได้ยินผู้เข้าร่วมพูดในทำนองว่า
สำหรับ Robert นี่คือช่วงเวลาที่น่าประหลาดใจและมีความหมาย ซึ่งเกิดขึ้นกับเขาอยู่เสมอในเวิร์กช็อป
สิ่งเหล่านี้สะท้อนว่า บางครั้งผู้คนไม่ได้ขาดความสามารถในการคิดหรือแก้ปัญหา แต่อาจยังไม่เคยมีโอกาสค้นพบหรือถ่ายทอดความสามารถนั้นออกมาอย่างชัดเจน
การได้เห็นความคิดของตัวเองกลายเป็นสิ่งที่จับต้องได้ และได้เล่าเรื่องราวของสิ่งนั้นให้คนอื่นฟัง อาจช่วยให้ผู้เข้าร่วมมองเห็นคุณค่าของความคิดตัวเองในแบบที่ไม่เคยเห็นมาก่อน
เรื่องของ Shannon จึงไม่ใช่เพียงเรื่องของคนที่เริ่มกล้าพูดในห้องประชุม แต่เป็นเรื่องของคนที่เริ่มค้นพบว่า
“ฉันเองก็มีความคิดที่มีคุณค่า และฉันสามารถมีส่วนร่วมกับทีมได้”
ร่วมฟังเรื่องราวและประสบการณ์ตรงจาก Robert Rasmussen เกี่ยวกับสิ่งที่เกิดขึ้นภายในเวิร์กช็อป LEGO® SERIOUS PLAY® ตั้งแต่การออกแบบกระบวนการให้เหมาะกับโจทย์ของทีม ไปจนถึงช่วงเวลาที่ผู้เข้าร่วมค้นพบศักยภาพและความคิดที่ตัวเองไม่เคยรู้ว่ามี
เนื้อหาในวิดีโอ
สำนักงานตัวแทนอย่างเป็นทางการของ Rasmussen Consulting
ก่อตั้งโดย Robert Rasmussen — ผู้ออกแบบและผู้พัฒนา LEGO® SERIOUS PLAY® Method
ดำเนินงานในประเทศไทยโดย คุณโจ สุรทิน สาธิตเลิศ — ผู้มีประสบการณ์โดยตรงจากการทำงานร่วมกับผู้เชี่ยวชาญต้นแบบระดับโลก
